Fasi\u00e1 de ben de se retrobar dins l\u2019ostal familial per festejar Nadal. L\u2019escasen\u00e7a per la n\u00f2stra pich\u00f2ta familha esparpalhada dins d\u2019unes lu\u00f2cs, de partejar de moments suaus e tornar montar pendent qualques jorns lo temps de la vida.
Situat dins una plana plan cultivada, plantada per la m\u00e0ger part de polidas vinhas e d\u2019olivi\u00e8rs, Sant-Andrieu-de-Sangon\u00eds es lo vilatge de mos grands paternals arribats d\u2019Espanha v\u00e8rs 1910. Es atanben aqu\u00ed que mon grand, obri\u00e8r vitic\u00f2la e ma grand, venguda de Corsega, se rescontr\u00e8ron. Aqu\u00ed nasqu\u00e8t mon paire, al ras del flum Erau, un flum que li cali\u00e1 traversar en barca per poder anar a l\u2019esc\u00f2la del vilatge. Aqu\u00ed qu\u2019agu\u00e8ri l\u2019astre de grandir amb mas doas s\u00f2rres dins una familha aimanta. Aqu\u00ed que passavi d\u2019unas dimenjadas al mitan de las vinhas familialas a podar. Aqu\u00ed qu\u2019ausissi\u00e1i parlar lo monde entre eles dins una lenga qu\u2019\u00e8ra pas lo franc\u00e9s e que lo monde apelavan \u00ab pat\u00e9s \u00bb. Una lenga que me bre\u00e7ava e que sortissi\u00e1 de la boca de mon paire a d\u2019unes moments quand parlava als amics de la t\u00e8rra.
Ma t\u00e8rra, mas racinas e ara las de ma filha. A mi\u00e8g-camin entre Mediterran\u00e8a e Avairon, son un fum de polits paisatges que s\u2019i trapan a proximitat : lo lac del Salag\u00f3 e sas t\u00e8rras rojas, lo pic Sant-Lop, lo circ de Mor\u00e8za, Sant Guilh\u00e8m del des\u00e8rt, la bauma de Clamosa e mantun terren de j\u00f2cs encara.
A Sant-Andrieu-de-Sangon\u00eds coma dins de nombroses\u00a0vilatges erauteses, la mem\u00f2ria popul\u00e0ria es associada a un animal tot\u00e8m. Impossible de passar a costat del simb\u00f2l del vilatge \u00ab\u00a0lo p\u00f2rc negre\u00a0\u00bb que se trapa un pauc d\u2019en pertot dabans los ostals. A cadun sa legenda e son ist\u00f2ria pintoresca, aqu\u00ed la legenda ditz qu\u2019un jorn lo comte de Sant-Andrieu, de la Senhori\u00e1 de Sangon\u00e0s fogu\u00e8t tustat per una malediccion familiala : sa filha \u00e8ra laida e degun la voli\u00e1 maridar. Son paire desesperava de li trobar un marit, alara un jorn, lo paire agu\u00e8t recors a una mena de jutjament de Dieu. De la nautor del donjon agu\u00e8t l\u2019id\u00e8a de lan\u00e7ar un desf\u00eds als \u00f2mes del vilatge : getari\u00e1 una poma e lo primi\u00e8r que l\u2019agantari\u00e1, ganhari\u00e1 la man de sa filha e una d\u00f2t considerabla. La poma roja fend\u00e8t l\u2019aire, demor\u00e8t un moment penjada en dess\u00fas de la fola, e torn\u00e8t tombar. Los sant-andreans plan noirits ne se soveni\u00e1n, benl\u00e8u de l\u2019engana d\u2019Eva fagu\u00e8ron lo morre a lor sobeiran. Pu\u00e8i una forma negra e rabass\u00f2ta emergigu\u00e8t del trop\u00e8l d\u2019\u00f2mes. \u00c8ra un p\u00f2rc ! Un p\u00f2rc negre, que teni\u00e1 dins son morre, la poma. Alara le senhor mont\u00e8t al mai naut de la t\u00f2rre e crid\u00e8t de totas sas f\u00f2r\u00e7as \u00ab s\u00e8tz mai b\u00e8stias que de p\u00f2rcs negres \u00bb. Dempu\u00e8i aquel jorn, portam aquel nom e ne s\u00e8m fi\u00e8rs.
Sant-Andrieu-de-Sangon\u00eds es egalament la t\u00e8rra d\u2019un po\u00e8ta felibre. D\u2019efi\u00e8ch, es aqu\u00ed qu\u2019Aimat Agussol* nasqu\u00e8t lo 28 d\u2019abril de 1875 e que comenc\u00e8t tre la pich\u00f2ta enf\u00e0ncia a versificar. Emplegat de com\u00e8rci, es l\u2019autor del recu\u00e8lh titolat Las vieuletas d’Erau, dedicat al grand\u00a0Frederic Mistral, \u00ab lou felibre nanet \u00bb. Aguss\u00f2l s’inspirava de ritmes trobadorencs, cultivava son art amb sos mots, lo de son vilatge que quitava rarament. Fogu\u00e8t remarcat per Roque-Ferri\u00e8r e collabor\u00e8t amb aquel felibritge montpelierenc a la cima de son art. Se ditz qu\u2019avi\u00e1 una fai\u00e7on tota particulara de declamar sas po\u00ebsias. Membre de \u00ab Escolo Moundino \u00bb, morigu\u00e8t jove e acab\u00e8t pas d\u2019exprimir tot \u00e7\u00f2 que\u00a0son arma generosa avi\u00e1 de n\u00f2ble. Amb una inspiracion prigonda e sostenguda\u00a0dins sos verses, va tradusir l\u2019amor qu\u2019avi\u00e1 per sa maire, pels febles, per son vilatge e sa t\u00e8rra d\u2019\u00f2c.
Tan de causas encara de dire per parlar de mas t\u00e8rras.
Tan de sovenirs acompanhats d\u2019una punta de languiment\u00a0: la calor de l\u2019estiu qu\u2019escanava las gargantas per la garriga; lo son de cigalas que s\u2019arrestavan pas jamai de cantar; lo bruch de l\u2019aiga del canal que cascalhejava davant l\u2019ostal; l\u2019odor entestanta de las flors a la prima; las colors infinidas de las vinhas que cambiavan segon las sasons; los moments magics pendent la f\u00e8sta del vilatge; los lums meravilhoses a Nadal qu\u2019esclairavan las carri\u00e8ras; los cacalasses e l\u2019inchalhen\u00e7a dins la cort de l\u2019esc\u00f2la…
Lo temps passa tanben a Sant-Andrieu-de-Sangon\u00eds, mas aqu\u00ed me sembla qu\u2019aqu\u00f2 se fa mai do\u00e7ament, coma per nos daissar l\u2019astre de ne profechar encara e encara.
Ma t\u00e8rra m\u2019ap\u00e8la inexorablament e vendr\u00e0 l\u00e8u lo temps d\u2019i tornar venir.
Alara, acabarai lo meu article per aquestes v\u00e8rses d\u2019Aimat Agussol coma resson dins mon c\u00f2r\u00a0:
\u00ab\u00a0O moun pa\u00ees, ieu t\u2019aimarai ma vida\u00a0!
Que toun ciel blu vege moun darri\u00e8r jour\u00a0!
Sioi toun efant, \u00f2 ma terra benida\u00a0!
Bel Sent-Andr\u00e9 per tu moun cant d\u2019amour\u00a0!\u00a0\u00bb
Julia Pastor e la c\u00f2la Aprene 1<\/p>\n\n\n\n
* Mai d\u2019informacions sul Aimat Agussol sul bl\u00f2g : http:\/\/occitan-agussol-aime-poete.over-blog.com\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Fasi\u00e1 de ben de se retrobar dins l\u2019ostal familial per festejar Nadal. L\u2019escasen\u00e7a per la n\u00f2stra pich\u00f2ta familha esparpalhada dins d\u2019unes lu\u00f2cs, de partejar de … <\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":326,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-311","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-articles"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/311","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=311"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/311\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":382,"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/311\/revisions\/382"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/326"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=311"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=311"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/aici-ara.aprene.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=311"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}